
Nghị định 371/2026 thay đổi cách đại sứ quán, lãnh sự quán, tổ chức quốc tế, văn phòng báo chí nước ngoài và tổ chức phi chính phủ nước ngoài tuyển người lao động Việt Nam, áp dụng từ ngày 15/11/2026. Bạn được tự tuyển dụng trực tiếp, với điều kiện thông báo trước cho cơ quan quản lý, đăng tin tuyển dụng công khai và báo cáo từng người được tuyển trong vòng 10 ngày làm việc. Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài không thuộc phạm vi nghị định, và theo cách tôi đọc văn bản, văn phòng đại diện thương mại cũng vậy.
Từ khi nghị định được ban hành, tôi đã nhận câu hỏi từ một số khách hàng là tổ chức phi chính phủ và cơ quan ngoại giao. Dưới đây là phạm vi áp dụng, các bước, các thời hạn và những việc tôi khuyên bạn làm trước ngày 15/11. Nghị định chỉ điều chỉnh việc tuyển lao động Việt Nam; giấy phép lao động cho người nước ngoài theo quy định riêng.
Nghị định 371/2026 quy định gì
Nghị định 371/2026/NĐ-CP được ban hành ngày 25/9/2026, có hiệu lực từ ngày 15/11/2026. Nghị định quy định chi tiết khoản 3 Điều 150 Bộ luật Lao động và thay thế các quy định về tuyển dụng, quản lý người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài trong Nghị định 152/2020/NĐ-CP (đã sửa đổi bởi Nghị định 70/2023/NĐ-CP) (LuatVietnam; VietnamPlus). Bộ Ngoại giao chủ trì quản lý nhà nước; Bộ Nội vụ phối hợp hướng dẫn về lao động, tiền lương.
Ai phải áp dụng
Theo Điều 3, tổ chức nước ngoài thuộc phạm vi gồm:
- cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự, cơ quan đại diện của tổ chức thuộc hệ thống Liên hợp quốc, tổ chức liên chính phủ, khu vực và tiểu khu vực;
- văn phòng đại diện của cơ quan, tổ chức thuộc chính phủ nước ngoài;
- văn phòng thường trú của hãng thông tấn, báo chí, phát thanh, truyền hình nước ngoài;
- tổ chức phi chính phủ nước ngoài có giấy đăng ký tại Việt Nam.
Nghị định cũng áp dụng với cá nhân nước ngoài thuê người lao động Việt Nam và doanh nghiệp cho thuê lại lao động cung cấp người cho các tổ chức trên.
Ai không thuộc phạm vi
Theo nội dung Điều 14 mà LuatVietnam tóm tắt, văn phòng đại diện của tổ chức nước ngoài trong lĩnh vực kinh tế, thương mại, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, khoa học công nghệ, văn hóa, giáo dục, y tế và tư vấn pháp luật nước ngoài không áp dụng nghị định này. Các văn phòng đó tuyển dụng và quản lý lao động theo Bộ luật Lao động. Công ty TNHH, công ty cổ phần có vốn nước ngoài vốn không thuộc cơ chế này và nay vẫn vậy.
Bạn có thể thấy một số nguồn, trong đó có một đơn vị dịch vụ nhân sự, cho rằng văn phòng đại diện thương mại và chi nhánh cũng phải áp dụng. Tôi đọc Điều 14 theo hướng ngược lại. Dù vậy, đây là điểm tôi sẽ đối chiếu với văn bản chính thức cho từng văn phòng cụ thể trước khi bạn thay đổi cách tuyển dụng.
Quy trình tuyển dụng từ ngày 15/11
Bước 1: thông báo cho cơ quan quản lý
Trước khi tuyển, bạn gửi văn bản thông báo nhu cầu tuyển dụng, ghi rõ vị trí và số lượng, cho cơ quan quản lý. Có thể nộp trực tiếp, qua bưu chính hoặc gửi thư điện tử đến địa chỉ chính thức của cơ quan đó (Điều 6). Tại Hà Nội, đơn vị tiếp nhận là bộ phận quản lý lao động thuộc Cục Phục vụ ngoại giao đoàn, Bộ Ngoại giao (Viet Nam News). Ở các địa phương khác, kể cả TP. Hồ Chí Minh, đó là cơ quan được Bộ Ngoại giao phân cấp hoặc giao nhiệm vụ, nên bạn cần xác nhận đúng nơi phụ trách tổ chức của mình trước khi nộp.
Bước 2: đăng tin công khai
Tin tuyển dụng phải được đăng trên Sàn giao dịch việc làm quốc gia (vieclam.gov.vn), một cổng thông tin việc làm hợp pháp khác, hoặc trang thông tin điện tử chính thức của tổ chức.
Bước 3: tự tuyển hoặc nhờ giới thiệu ứng viên
Bạn có thể tự tổ chức tuyển dụng. Nếu muốn, cơ quan quản lý sẽ lựa chọn và giới thiệu ứng viên theo mô tả công việc bạn gửi. Trước đây nhiều văn phòng phải đi qua tổ chức dịch vụ của Nhà nước trước, nên đây là thay đổi lớn nhất trên thực tế.
Bước 4: báo cáo trong 10 ngày làm việc kể từ khi ký hợp đồng
Trong 10 ngày làm việc sau khi ký hợp đồng lao động, bạn thông báo cho cơ quan quản lý họ tên, số định danh cá nhân, vị trí và ngày bắt đầu làm việc của người lao động. Cũng trong 10 ngày làm việc đó, người lao động nộp hồ sơ quản lý gồm: phiếu thông tin cá nhân (Mẫu 01), bản sao hợp đồng lao động và giấy chứng nhận đã hoàn thành chương trình phổ biến chính sách, pháp luật dành cho người lao động Việt Nam làm việc cho tổ chức, cá nhân nước ngoài (Mẫu 02). Sau khi nhận đủ, cơ quan quản lý có 10 ngày làm việc để có văn bản tiếp nhận quản lý người lao động (Điều 7).
Người lao động có 6 tháng kể từ khi ký hợp đồng để hoàn thành chương trình này. Vì vậy, không cần có giấy chứng nhận ngay ngày đầu, nhưng hồ sơ chỉ đầy đủ khi đã có giấy này.
Các thời hạn khác cần ghi lịch
- Chấm dứt hợp đồng: thông báo cho cơ quan quản lý trong 10 ngày làm việc kể từ khi chấm dứt, nêu rõ lý do. Cơ quan quản lý xác nhận trong 3 ngày làm việc và trả hồ sơ cho người lao động.
- Thuê lại lao động: nếu sử dụng dịch vụ cho thuê lại lao động, bạn thông báo trong 7 ngày làm việc kể từ khi bắt đầu sử dụng. Doanh nghiệp cho thuê lại tự gửi danh sách người lao động trong 10 ngày làm việc.
- Báo cáo hằng năm: gửi thông tin tuyển dụng, sử dụng lao động (Mẫu 05) trước ngày 15/12 mỗi năm.
Các trang văn bản tôi đã đối chiếu không nêu quy định chuyển tiếp cho người lao động đang làm việc tại thời điểm 15/11, và nghị định cũng không tự quy định mức phạt. Vi phạm về lao động bị xử phạt theo nghị định xử phạt chung, hiện là Nghị định 283/2026, mà tôi đã viết trong bài mức phạt không có giấy phép lao động 2026.
Điều này có ý nghĩa gì với bạn
Nếu bạn điều hành một tổ chức phi chính phủ, cơ quan lãnh sự, văn phòng tổ chức quốc tế hay văn phòng báo chí nước ngoài, bạn được chủ động hơn trong việc chọn người. Đổi lại là một loạt thời hạn báo cáo ngắn, dễ bị bỏ sót khi văn phòng bận. 10 ngày làm việc tương đương khoảng hai tuần, và thời hạn tính từ ngày ký hợp đồng chứ không phải ngày đi làm đầu tiên.
Nếu bạn điều hành văn phòng đại diện thương mại, theo cách tôi đọc Điều 14, việc tuyển dụng của bạn vẫn theo Bộ luật Lao động. Hãy xác nhận với tôi hoặc cơ quan có thẩm quyền trước khi dựa vào bất kỳ cách hiểu nào.
Nếu bạn điều hành doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, nghị định này không thay đổi cách bạn tuyển dụng. Hợp đồng với nhân viên vẫn là trọng tâm, và bài hợp đồng thương mại: những điều khoản không nên bỏ qua có thể hữu ích khi bạn làm việc với đối tác cung ứng nhân sự.
Danh sách cần kiểm tra trước ngày 15/11/2026
- Xác định tổ chức của bạn thuộc Điều 3 hay Điều 14.
- Tìm đúng cơ quan quản lý phụ trách tổ chức của bạn, lưu địa chỉ thư điện tử và địa chỉ bưu chính chính thức.
- Tạo tài khoản trên vieclam.gov.vn, hoặc chọn cổng thông tin hay trang web hợp pháp sẽ dùng để đăng tin.
- Cập nhật quy trình tuyển dụng nội bộ: thông báo cơ quan quản lý trước, sau đó đăng tin công khai.
- Đưa thời hạn 10 ngày làm việc vào quy trình ký hợp đồng, cho cả tổ chức và người lao động.
- Ghi lịch thời hạn 6 tháng hoàn thành chương trình phổ biến chính sách cho từng nhân viên mới.
- Rà soát các hợp đồng thuê lại lao động và thời hạn thông báo 7 ngày làm việc.
- Ghi ngày 15/12 vào lịch cho báo cáo hằng năm.
- Kiểm tra hồ sơ của nhân viên hiện tại để bảo đảm từng hồ sơ đầy đủ.
Câu hỏi thường gặp
Nghị định 371/2026 có hiệu lực khi nào?
Từ ngày 15/11/2026. Nghị định được ban hành ngày 25/9/2026.
Doanh nghiệp có vốn nước ngoài có phải áp dụng không?
Không. Doanh nghiệp thành lập tại Việt Nam, kể cả công ty 100% vốn nước ngoài, tuyển dụng theo Bộ luật Lao động.
Văn phòng đại diện thương mại có phải áp dụng không?
Điều 14 đưa văn phòng đại diện trong lĩnh vực thương mại, tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, giáo dục, y tế, văn hóa, khoa học công nghệ và tư vấn pháp luật về áp dụng Bộ luật Lao động. Một đơn vị dịch vụ nhân sự hiểu phạm vi rộng hơn, nên bạn cần đối chiếu văn bản chính thức cho văn phòng của mình.
Có còn phải tuyển qua tổ chức dịch vụ của Nhà nước không?
Không. Bạn được tuyển trực tiếp sau khi thông báo cơ quan quản lý và đăng tin công khai. Bạn vẫn có thể đề nghị cơ quan quản lý giới thiệu ứng viên nếu thấy phù hợp.
Người lao động mới phải nộp những gì?
Phiếu thông tin cá nhân, bản sao hợp đồng lao động và giấy chứng nhận hoàn thành chương trình phổ biến chính sách, pháp luật. Hồ sơ nộp trong 10 ngày làm việc kể từ khi ký hợp đồng; người lao động có 6 tháng để hoàn thành chương trình.
Khi nhân viên nghỉ việc thì sao?
Bạn thông báo cho cơ quan quản lý trong 10 ngày làm việc kể từ khi chấm dứt hợp đồng, kèm lý do. Cơ quan quản lý xác nhận trong 3 ngày làm việc và trả hồ sơ cho người lao động.
Đặt lịch tư vấn miễn phí 15 phút
Nếu bạn chưa chắc tổ chức của mình thuộc Điều 3 hay Điều 14, hoặc muốn rà soát quy trình tuyển dụng trước ngày 15/11, 15 phút thường là đủ để có câu trả lời. Nhắn tin cho tôi qua WhatsApp hoặc gửi thư đến [email protected].
Bài viết này là thông tin chung, không phải tư vấn pháp lý cho trường hợp cụ thể của bạn. Pháp luật và thủ tục có thể thay đổi; cập nhật lần cuối ngày 12/10/2026.